Chiny.pl

Taoizm

Taoizm jako filozofia to jeden z dwóch najsilniejszych i najbardziej wpływowych kierunków myśli chińskiej. Jego zapoczątkowanie przypisuje się Laozi (Mistrz Lao, czy też Stary Mistrz). Taoizm koncentrował się bardziej na osobie w kontekście i otoczeniu świata naturalnego, niż społecznego. Dążeniem Taoistów było więc życie jednostki i jej dostosowanie do rytmu świata naturalnego – podążanie Drogą (chiń. Dao; Tao) wszechświata i życie w harmonii.

Rolnictwo w czasach Han

Tak jak we wszystkich innych wczesnych cywilizacjach produkcja żywności była podstawą ich trwania. Konieczność ciężkiej, wymagającej dużych nakładów pracy na roli była absolutną koniecznością. W słynnym kompendium tekstów Huainanzi pojawia się nawiązanie do legendarnego wynalazcy rolnictwa, Shen Nonga:

Prawo Shen Nonga mówi: "Jeśli w kwiecie swego wieku mężczyzna nie uprawia roli, ktoś na świecie będzie chodził głodny. Jeśli w kwiecie swego życia kobieta nie tka, ktoś na świecie będzie chodził nieodziany." Dlatego właśnie on sam własną ręką prowadził pług, a jego żona własnymi rękami przędła, aby dać przykład światu.

Gra go

Celem gry jest zajęcie swoimi kamieniami (zwykle gra się białymi i czarnymi) jak największego obszaru planszy. Osiąga się to przez obezwładnienie przeciwnika, a konkretnie takie otoczenie poszczególnych jego kamieni, które pozbawi je wpływu na rozgrywkę – właśnie to, a nie zbicie inną figurą powoduje ich usunięcie z planszy.

Tradycyjne chińskie malarstwo

Malowanie na papierze ma tą szczególną cechę, że nie jest możliwe nanoszenie poprawek, jak to ma miejsce przy malowaniu farbami olejnymi. Malujący nowe dzieło musi więc przed przystąpieniem do pracy przemyśleć całą kompozycję. Zazwyczaj, o ile tylko pozwala na to wielkość dzieła, cały obraz kończony jest za jednym posiedzeniem.

Koń w chińskiej starożytności

Podobnie jak w Europie, koń stał się podstawową "platformą bojową" oraz symbolem statusu i władzy arystokracji. W starożytnych Chinach rozprzestrzenił się konkretny gatunek, znany jako koń przewalskiego.

Wielkie rody czasów Han

Władza cesarska dynastii Han musiała zmagać się z olbrzymim zagrożeniem ze strony tak zwanych potężnych rodzin czy też rodów, zwykle nazywanych haozu 豪族 lub haozong 豪宗 albo jeszcze inaczej 大族.

Sukcesy i błędy Pierwszego Cesarza

Dla zachodnich naukowców najbardziej rzucającą się w oko i na warsztat cechą imperium Qin to jego totalitarny charakter. Pojawienie się Imperium Qin był w wielu aspektach na tyle podobne do Cesarstwa Rzymskiego (w odróżnieniu od wcześniejszej republiki) i III Rzeszy w XX wieku, że warto rzucić okiem i zestawić kilka ciekawych kwestii.

Cao Cao 曹操

Obok Zhuge Lianga jest bodaj najbardziej rozpoznawaną przez Chińczyków postacią z chińskiej późnej starożytności. Początkowo jako szara eminencja a potem zupełnie jawnie prowadził skomplikowaną grę mającą zabrać władzę cesarską z rąk upadającej ostatecznie dynastii Han. Jego planom na przeszkodzie stanęły inne postacie, nie mniej przebiegłe i ambitne. W rezultacie zamiast proklamacji kolejnej dynastii nastał w Chinach czas chaosu zwany Epoką Trzech Królestw.

Sędzia Bao gong

Sędzia Bao Zheng znany jest powszechnie jako książę Bao - Baogong. Był to urzędnik żyjący w czasach Dynastii Song, który został "kanonizowany" i stał się dla Chińczyków synonimem prawości i sprawiedliwości.

Życie w epoce Song cz. 1

Chińska metoda zarządzania i rządzenia w wielu aspektach różni się od tej wykształconej w średniowiecznej Europie. Pierwszą i najważniejszą różnicą jest to, że w Chinach epoki Song nie ma rozróżnienia na wsi i miast. Ten sam administrator został regulujące zarówno miasta i wsie wokół niego. W Europie, miasto miało odrębną administrację - burmistrza i radę miasta.

Pacyfikacja zbuntowanej prowincji Huaixi

Czas istnienia dynastii Tang można podzielić na dwie części. Przed słynną rebelią An-Shi i po niej. Ta druga część toczyła się pod znakiem problemów wewnętrznych i walki z nieuchronnie zbliżającym się upadkiem.

Cesarzowa Cixi

Za jej długiego panowania rządzone przez Mandżurów Cesarstwo popadło w nieodwracalną zapaść.

Fujian tulou

Budynki tulou występują w górzystych okolicach pogranicza prowincji Fujian i Guandong, w najbliższej okolicy miasta Yongding (永定). Budynki te w roku 2008 zostały wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

Wojny opiumowe

Wojny opiumowe to łącznie trzy wojny prowadzone przeciwko Chinom:

1. Wielkiej Brytanii 1839–1842 oraz
2. Wielkiej Brytanii i Francji w latach 1856–1858,
3. Wielkiej Brytanii i Francji w latach 1859–1860.

Sto szkół

Za czasów Dynastii Zhou, elity rządzące dzierżyły monopol na władzę i były w stanie decydować czym była kultura wyższa i klasa urzędnicza. Wraz ze zmianami okresu Walczących Królestw na czele społeczeństwa pojawiła się nowa klasa uczonych (士人, shìrén). Uczeni ci tworzyli rozmaite szkoły myśli, z których każda oferowała usługi w dziedzinie doradztwa, w nadziei zyskania wpływów i pozycji na dworach władców. Z nich wykształciło się „Sto Szkół Myśli”, promujących rozwój usystematyzowanego nauczania.

Kaligrafia chińska

Chińczycy zawsze przykładali wielką wagę do eleganckiego wyglądu pisma; zawsze też uznawali kaligrafię za jedną ze sztuk na równi z malarstwem. Choć samo pismo chińskie ma 3500 lat, sztuka kaligrafii została ukształtowana i rozwinięta około III–IV roku n.e. Sztuka kaligrafii rozpowszechniła się w sąsiednich krajach wraz z pismem chińskim. Korea, Japonia oraz Wietnam wykształciły swoje własne szkoły kaligraficzne.

Chiński nowy rok

Pochodzenie Chińskiego Nowego Roku datuje się na wiele wieków wstecz, ale dokładne określenie jego początku nie jest możliwe. Znane jest kilka znaczeń słowa Nian, wszystkie one zgadzają się, że wcześniej było imieniem bestii, która zaczęła polować na ludzi w noc przed rozpoczęciem nowego roku. We współczesnym języku Chińskim oznacza rok. W Chinach jest także zwyczaj określany jako „festiwal wiosny”, a jego obchody trwają przez ok. 15 dni.

Chińskie wynalazki

Co prawda nowoczesna nauka powstała w Europie, jednak przez setki i tysiące lat to Chiny były najbardziej rozwiniętym cywilizacyjnie rejonem naszej planety. Jeszcze w XVII i XVIII wieku przyjeżdżający do Chin podróżnicy i kupcy przyjeżdżali po to, by podpatrywać i wykradać, i jawnie kopiować sekrety technologiczne.

Mencjusz (Meng Zi)

Mencjusz twierdził, że natura człowieka jest dobra (xing ben shan 性本善), jednak należy ją pielęgnować i rozwijać. Człowiek wg tej teorii jest z natury dobry, podstawy cnót moralnych mają charakter wrodzony, ale – znowu – należy ich strzec i rozwijać.

Pismo chińskie

Historia chińskiego pisma liczy sobie trzy tysiąclecia. Przewidywaniu przyszłości służyły najstarsze zachowane zabytki - inskrypcje wróżebne na kościach i skorupach żółwi. Pismo szybko zaczęło służyć do zarządzania coraz bardziej skomplikowanymi organizmami państwowymi.

'Filozof konfucjański Zhu Xi

W czasach, gdy Konfucjusz stworzył zasady idealnego systemu społecznego, zwanego na jego cześć Konfucjanizmem, brakło w cywilizacji chińskiej opartego na wartościach duchowych systemu religijnego. Istniał oczywiście animizm, kult przodków, a także rozbudowane i coraz bardziej skomplikowane systemy interpretacji zawartości Księgi przemian.

Filozof taoistyczny Zhuangzi

Zhuang Zi to najbardziej wpływowy filozof taoizmu.

Prawie wszystko o bambusie

Bambus jest drewniejącą trawą wieloletnią z rodziny Poaceae. Jego pędy mają od 1 mm do 30 cm średnicy w zależności od gatunku. A gatunków bambusa jest około tysiąca – występują głównie w obszarach tropikalnych i subtropikalnych, najliczniej oczywiście w Azji wschodniej. Rozmaite gatunki bambusa osiągają wysokość od kilku centymetrów do 40 m. Charakteryzuje się niezwykle szybkim tempem wzrostu, dochodzącym do 70-80 cm dziennie. Pojedyncza łodyga dzieli się na równe segmenty, z których wyrasta jeden liść i/lub od jednego do kilkunastu odgałęzień.

Dynastia Zhou

W ostatnich latach panowania dynastii Shang, klan Zhou stopniowo rósł w siłę. Był to klan o mieszanym składzie etnicznym, który przybył od zachodu i wszedł pod protektorat Shang. Z racji, że od tamtej strony imperium Shangów było atakowane przez plemiona barbarzyńców, władztwo Zhou było bardzo wygodnym terytorium buforowym, które osłaniało bardziej cywilizowane rejony przed ciągłymi najazdami.

Wojna Chińsko-Japońska 1894

Po otwarciu się na świat Japonii, które nastąpiło w wyniku rewolucji Meiji, kraj ten przystąpił do realizowania agresywnej polityki zewnętrznej. Polegała on ona budowaniu imperium poza granicami Japonii. Jednym z pierwszych kroków na tej drodze była ekspedycja mająca na celu podporządkowanie Półwyspu Koreańskiego. W roku 1894 Japończycy wysłali tam kontyngent wojskowy. Chińczycy wysłali własny. Pierwszym starciem między Japończykami, a armią chińską była potyczka morska między flotą japońską, a chińskimi transportowcami wiozącymi ludzi i sprzęt do wsparcia oporu króla Korei.

Festiwal środka jesieni na Tajwanie

(w przygotowaniu)

Republika Chińska 1911 oraz Chińska Republika Ludowa 1949

Obalenie cesarstwa i proklamowanie Republiki Chińskiej wcale nie oznaczało, że Chińczycy mogli zabrać się do radosnej pracy zbudowania wolnej ojczyzny. Nastąpił okres 38 lat chaosu, zupełnie jak przy upadku innych historycznych dynastii.

Chińska sztuka wojenna

W literaturze chińskiej istnieje tzw. Siedem klasyków militarnych (Wu jīng qī shū 武經七書). Jest to zbiór napisanych w starożytności traktatów o wojskowości. Wybór ksiąg został dokonany przez cesarza dynastii Song Shenzonga (宋神宗) w roku 1080 n.e. Od tego czasu stały się one kanonem sztuki militarnej i były uwzględniane w encyklopediach. W przeciągu stuleci powstało wiele ich kompilacji, bogatych w rozmaitej wartości komentarze. Znajomość tych dzieł była wymagana od każdego dowódcy.

Chiny - nazwa i jej pochodzenie

Po tym, jak założyciel dynastii Xia Wielki Yu ujarzmił wody Rzeki Żółtej, podzielił swoje dominium na dziewięć regionów: położone centralnie Yùzhōu 豫州, oraz Jìzhōu 冀州, Yǎnzhōu 兗州, Qīngzhōu 青州, Xúzhōu 徐州, Yángzhōu 揚州, Jīngzhōu 荊州,Liángzhōu 梁州, Yōngzhōu 雍州.

Wyprawy zamorskie Zheng He

Chiny pod rządami wczesnej dynastii Ming były najbardziej zaawansowanym i najlepiej rozwiniętym obszarem na świecie. Aby utrwalić wpływy i nawiązać przyjazne stosunki z innymi krajami, cesarz Chengzu wysłał swojego generała-eunucha Zheng He z misją dyplomatyczną między innymi do krajów Bliskiego Wschodu. Zheng He odbył łącznie siedem podróży po Zachodnim Oceanie (tak nazywali Chińczycy Ocean Indyjski). Każda z nich zaczynała się w Liujiagang – porcie w obecnej prowincji Jiangsu.