Leksykon wiedzy o Chinach Sztuka wojny, Sun Tzu, piękne myśli i sentencje z Chin.

Ilustracja: To jeden z najstarszych tekstów klasycznych; w starożytnych Chinach. Księga służyła do wróżb potrzebnych do organizowania życia społecznego i sprawowa

CHARS: To jeden z najstarszych tekstów klasycznych; w starożytnych Chinach. Księga służyła do wróżb potrzebnych do organizowania życia społecznego i sprawowa

易經 Pinyin: Yijing

To jeden z najstarszych tekstów klasycznych; w starożytnych Chinach. Księga służyła do wróżb potrzebnych do organizowania życia społecznego i sprawowa

warianty pisowni: I Cing, I Ching I Ging, I Jing, Yi Ching, Yi King

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Cywilizacja Filozofia Księgi klasyczne Myśl chińska

Ilustracja: Jedwab naturalny, czyli nić jedwabnika

蠶絲 Pinyin: cánsī

Jedwab naturalny, czyli nić jedwabnika

Tkanina, odzienie jedwabne Nić jedwabną uzyskuje się z kokonów, które wytwarzają gąsienice pewnych motyli, przez kilkanaście dni przed przepoczwarzeniem się w dorosłego owada. Z jednego kokonu otrzymuje się nić o grubości kilku-kilkunastu mikronów, której długość dochodzi do kilkuset metrów. Aby wytworzyć kokon, gąsienica o długości około 7-8 cm, ważąca 5 g, musi wykonać około 40 tysięcy obrotów, przy czym traci ona na wadze ok 30%.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Wytwory cywilizacji

絲綢 Pinyin: sīchóu

tkanina, odzienie jedwabne

Nić jedwabną uzyskuje się z kokonów, które wytwarzają gąsienice pewnych motyli, przez kilkanaście dni przed przepoczwarzeniem się w dorosłego owada. Z jednego kokonu otrzymuje się nić o grubości kilku-kilkunastu mikronów, której długość dochodzi do kilkuset metrów. Aby wytworzyć kokon, gąsienica o długości około 7-8 cm, ważąca 5 g, musi wykonać około 40 tysięcy obrotów, przy czym traci ona na wadze ok 30%.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Wytwory cywilizacji

Ilustracja: Rebelia pod przywództwem An Lushan w okresie Tianbao za czasów dynastii Tang

安史之亂 Pinyin: Ān-Shǐ zhī Luàn

Rebelia pod przywództwem An Lushan w okresie Tianbao za czasów dynastii Tang

An oraz Shi to nazwiska rodowe przywódców rebelii, zhi to partykuła gramatyczna. Luan to po chińsku tyle co bałagan, chaos, nieporządek, niepokój.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Historia Wojny, bitwy i rewolty

Ilustracja: Szkoły filozofii i metod działania powstające za czasów panowania dynastii Zhou.

諸子百家 Pinyin: zhūzǐbǎijiā

Szkoły filozofii i metod działania powstające za czasów panowania dynastii Zhou.

Dosłownie: sto szkół myślicieli/filozofów; dwa pierwsze i dwa ostatnie znaki użyte samodzielnie również odnoszą się do „stu szkół”.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Cywilizacja Filozofia Myśl chińska

Ilustracja: Swobodny rozkwit aktywności intelektualnej w Okresie Walczących Królestw

百家爭鳴 Pinyin: bǎijiāzhēngmíng

Swobodny rozkwit aktywności intelektualnej w Okresie Walczących Królestw

Sto szkół rozkwitło w latach 770 do 221 r. p.n.e. Był to okres burzliwego rozwoju kultury i myśli chińskiej. Działo się to wszystko w trakcie pełnego wojen i chaosu okresu Walczących Królestw i Epoki Wiosen i Jesieni (Chunqiu, 春秋; Zhanguo 戰國時代). Był to okres zwany Złotą Erą Chińskiej Filozofii – głównie z tej przyczyny, że zwolennicy różnych poglądów mogli swobodnie je głosić i rozpowszechniać.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Cywilizacja Filozofia Myśl chińska

Ilustracja: Wyrażenie oznacza wszystkie główne (najistotniejsze) prądy filozoficzne i myślowe istniejące w cywilizacji chińskiej.

CHARS: Wyrażenie oznacza wszystkie główne (najistotniejsze) prądy filozoficzne i myślowe istniejące w cywilizacji chińskiej.

三教九流 Pinyin: sānjiàojiǔliú

Trzy doktryny i dziewięć nurtów

Najważniejsze systemy myślowe Kraju Środka

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Filozofia Myśl chińska

CHARS: Stanowi on spójny i szczegółowy wzorzec postępowania obejmujący wszystkie aspekty życia społecznego i relacji między ludźmi.

儒家 Pinyin: Rújiā

Konfucjanizm

Konfucjanizm to nie tylko system filozoficzny, ale fundament cywilizacji Azji Wschodniej. W centrum tego gmachu myśli stoją Dialogi konfucjańskie (Lúnyǔ), zbiór aforyzmów i rozmów Mistrza z jego uczniami, który przez ponad dwa tysiąclecia kształtował moralność, politykę i stru...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

Ilustracja: Szkoła Yin-Yang - jedna ze szkół myśli działająca w okresie Walczących Królesw

陰陽家 Pinyin: Yīnyángjiā

Szkoła Yin-Yang - jedna ze szkół myśli działająca w okresie Walczących Królesw

Szkoła Naturalistów powstała w okresie Walczących Królestw. Jej zwolennicy usiłowali wyjaśnić naturę wszechświata za pomocą pięciu podstawowych i często przeciwstawnych sobie czynników występujących w naturze. Było to Yin (reprezentujące koncepcje takie jak ciemne, pasywne, kobiecość, siły negatywne) oraz Yang (jasne, męskie, siły pozytywne) oraz pięć żywiołów, czy też pierwiastków: woda, ogień, drewno, metal i ziemia.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Filozofia Myśl chińska

Ilustracja: Mohiści jako pierwsi tworzyli spójne i usystematyzowane teorie oparte na logice i pojęciu sprawdzalności.

墨家 Pinyin: Mòjiā

Mohiści jako pierwsi tworzyli spójne i usystematyzowane teorie oparte na logice i pojęciu sprawdzalności.

Ten kierunek filozofii został zapoczątkowany przez Mo Di, zwanego też Mistrzem Mo. Mohiści jako pierwsi tworzyli spójne i usystematyzowane teorie oparte na logice i pojęciu sprawdzalności. Choć w okresie istnienia „Stu szkół” kierunek rozwijał się żywo, to nie przetrwał on poza okres panowania dynastii Qin.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Filozofia Myśl chińska

CHARS: To obok buddyzmu i konfucjanizmu jeden z trzech najważniejszych systemów myślowych

道家 Pinyin: Dàojiā

Taoiści, Taoizm

Taoizm (Dàojiào 道教 oraz Dàojiā 道家) to fundament chińskiej duszy, system myślowy tak głęboko wrośnięty w tkankę Azji Wschodniej, że często staje się niewidoczny dla niewprawnego oka. To rzeka, która płynie pod powierzchnią chińskiego pragmatyzmu, oferując wolność,...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

名家 Pinyin: Míngjiā

Logicy, Logizm

Sto Szkół Myśli (Zhūzǐ Bǎijiā 諸子百家) to złoty wiek chińskiej filozofii (VI–III w. p.n.e.). W obliczu chaosu wojen konfucjaniści, taoiści, legaliści i moiniści spierali się o naturę człowieka i państwa. Ta intelektualna wolność ukształtowała fundamenty kultury Az...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

CHARS: Wywar z liści herbaty jest tradycyjnie podstawowym napojem w Azji wschodniej

茶 Pinyin: chá

Herbata

Herbata (chá 茶) to fundament chińskiej kultury, znany od ponad 3000 lat. Dzieli się na sześć głównych rodzajów (zielona, biała, żółta, turkusowa/oolong, czarna i ciemna/pu-erh), zależnie od stopnia utlenienia liści.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

紅茶 Pinyin: hóngchá

Herbata czerwona... czyli po naszemu czarna, w przeciwieństwie do herbaty zielonej jest fermentowana.

hong to kolor czerwony. tak właśnie w Chinach określa się herbaty mocno sfermentowane.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

普洱茶 Pinyin: Pǔěrchá

gatunek herbaty czerwonej

hong to kolor czerwony. tak właśnie w Chinach określa się herbaty mocno sfermentowane.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Starożytne tradycje Wytwory cywilizacji

Ilustracja: idiom lub związek frazeologiczny, najczęściej czteroznakowy

成語 Pinyin: chéngyǔ

idiom lub związek frazeologiczny, najczęściej czteroznakowy

Przejdź do słownika chengyu

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Język chiński Przysłowia, idiomy

新朝 Pinyin: xīncháo

Przerwa "techniczna" między dynastią Zachodnią Han i Wschodnią Han

9–23 n.e.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

Ilustracja: Właściwości chemiczne</strong>: minerał, skład chemiczny: Ca2Mg5[(OH,F)Si4O11]2,

CHARS: Właściwości chemiczne</strong>: minerał, skład chemiczny: Ca2Mg5[(OH,F)Si4O11]2,

軟玉 Pinyin: ruǎnyù

Właściwości chemiczne: minerał, skład chemiczny: Ca2Mg5[(OH,F)Si4O11]2,

Nefrytowe ozdoby towarzyszyły cywilizacji chińskiej od samego początku

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Starożytne tradycje Wytwory cywilizacji

夏朝 Pinyin: Xià cháo

około 2100–1600 p.n.e

Pierwsza udokumentowana historycznie dynastia.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Dynastia Historia

Ilustracja: Pięciu Hegemonów Okresu Wiosen i Jesieni to najsilniejsi władcy tego okresu historycznego

春秋五霸 Pinyin: Chūnqiū Wǔbà

Pięciu Hegemonów Okresu Wiosen i Jesieni to najsilniejsi władcy tego okresu historycznego

Wuba to dosł. Pięciu Hegemonów (taka nazwa używana jest w książkach historycznych w Chinach).

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Historia Wojny, bitwy i rewolty

大運河 Pinyin: Dàyùnhé

Wielki Kanał wybudowany w czasach panowania dynastii Sui.

Dosłownie znaczy wielka rzeka transportowa

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

晉 Pinyin: Jin chao

Dynastia Jin (IV-V w.)

Dynastia Jin (365–420). Zmagania trzech królestw nie zakończyły się wyłonieniem jednego hegemona. Zjednoczenie polityczne przyszło z zewnątrz - przez podbój terenów chińskich przez niechińską dynastię Jin.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Dynastia Historia

CHARS: budynek tulou, dosł. budynek wykonany z ziemi

土樓 Pinyin: tǔlóu

Budynki tulou

Nietypowe budynki skryte w górzystych zakątkach prowincji Fujian

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

CHARS: jest jednym z największych osiągnięć chińskiej technologii, nawet jeśli nie liczyć porcelany..

陶瓷 Pinyin: táocí

Porcelana

Język chiński to rodzina języków, z mandaryńskim na czele. Opiera się na tonach i ideogramach, które niosą znaczenie, a nie dźwięk. Pismo dzieli się na znaki tradycyjne i uproszczone. Dzięki unikalnej strukturze izolującej i braku odmiany, jest jednym z najstarszych żywych syst...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

CHARS: Typowy siheyuan to budynek z dziedzińcem otoczony murem i przybudówkami.

四合院 Pinyin: sìhéyuàn

tradycyjne domostwo chińskie

Język chiński to rodzina języków, z mandaryńskim na czele. Opiera się na tonach i ideogramach, które niosą znaczenie, a nie dźwięk. Pismo dzieli się na znaki tradycyjne i uproszczone. Dzięki unikalnej strukturze izolującej i braku odmiany, jest jednym z najstarszych żywych syst...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

影壁 Pinyin: yǐng bì

jest to najczęściej drewniany parawan stawiany na wprost wejścia

Złe duchy według wierzeń chińskich poruszać się mogą jedynie po liniach prostych. Ściana duchów uniemożliwia im wniknięcie do środka domostwa.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

CHARS: Cesarski system egzaminacyjny był podstawą rządów specjalistów

科舉 Pinyin: kē jǔ

Egzaminy cesarskie

Egzaminy cesarskie, znane jako Kējǔ (科舉), były przez ponad 1300 lat fundamentem chińskiej państwowości. Był to pierwszy w historii świata system merytokratyczny, który teoretycznie pozwalał najzdolniejszemu synowi chłopa zasiąść w najwyższych ławach administracji państwo...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

CHARS: Maski używane w przedstawieniach tej opery stały się ikoną chińskiej kultury.

京劇 jīngjù Pinyin:

Opera pekińska

Język chiński to rodzina języków, z mandaryńskim na czele. Opiera się na tonach i ideogramach, które niosą znaczenie, a nie dźwięk. Pismo dzieli się na znaki tradycyjne i uproszczone. Dzięki unikalnej strukturze izolującej i braku odmiany, jest jednym z najstarszych żywych syst...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

官渡之戰 Pinyin: Guāndù zhī zhàn

Zdecydowała o supremacji Cao Cao w okresie upadku dynastii Han.

Lokalizacja: 34°54'31.25"N, 114°37'16.53"E (prow. Henan)

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

CHARS: Jest to połączenie czterech znaków, które oznaczają <em>niech pieniądze i bogactwa napływają</em>. Znak ten umieszcza się na drzwiach wejściowych do sklepów i restauracji.

招財進寶 (招财进宝) Pinyin: zhāocáijìnbǎo

Jest to połączenie czterech znaków, które oznaczają niech pieniądze i bogactwa napływają. Znak ten umieszcza się na drzwiach wejściowych do sklepów i restauracji.

Fu oznacza szczęście, powodzenie. Podobnie jak chun należy wieszać ten znak do góry nogami – co należy odczytywać jako fu dao, czyli szczęście przyszło.
Znak ten można zobaczyć porozklejany wszędzie: w przejściach podziemnych, w sklepach, restauracjach, szkołach

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

鳳梨 (鳳梨) Pinyin: fènglí

Specyficzną dla Tajwanu ozdobą noworoczną jest ananas.

Jest tak dlatego, że w dialekcie Tajwańskim (dialekt Minnan) słowo ananas wymawia się podobnie jak rozkwit, rozwój, powodzenie

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

年糕 Pinyin: niángāo

(rodzaj twardego puddingu)

Może mieć wiele smaków – na zdjęciu ciemnobrązowe zrobione jest z dodatkiem czerwonej fasoli, jaśniejsze – z cukrem z trzciny cukrowej. Jest twardy i gumowaty. Mięknie pod wpływem gorąca. Przed zjedzeniem należy je podgrzać w piekarniku lub usmażyć.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

Pinyin:

Ciastko bogactwa (fa) podobne do biszkoptu.

Może być zrobione z różnymi dodatkami smakowymi, lub zmieniającymi kolor. Na zdjęciu ciastko z dodatkiem czarnego cukru. Wilgotnością, konsystencją i smakiem przypomina zwykły polski chleb, jednak nie na tyle, żeby dać się nabrać.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

CHARS: zwane także 金桔 (jinjie) lub 福橘 (fuju)

橘/桔子 Pinyin: júzi

mandarynki

Chiński Nowy Rok to czas łączenia rodzin przy wspólnej kolacji. Zwyczaje obejmują dawanie czerwonych kopert (hóngbāo), puszczanie petard, taniec lwa i wieszanie znaków Fú (szczęście).

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

CHARS: Czerwone koperty, dawane dzieciom w czasie obchodów nowego roku, to prezent urodzinowy – bowiem Nowy Rok jest chwilią, w której do wieku osoby dolicza się kolejny rok życia.

壓/押歲錢 (压/押岁钱) Pinyin: yāsuìqián

Noworoczny prezent dla dzieci

Chiński Nowy Rok to czas łączenia rodzin przy wspólnej kolacji. Zwyczaje obejmują dawanie czerwonych kopert (hóngbāo), puszczanie petard, taniec lwa i wieszanie znaków Fú (szczęście).

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

賀歲 (贺岁) Pinyin: hèsuì

Składanie życzeń noworocznych

祝賀的話 (zhuhe de hua) – to życzenia pomyślności,
吉祥話 (jixianghua) – dosłownie oznacza to „słowa szczęcia"

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

Pinyin:

Wynaleziona w Chinach w I w. p.n.e.

Chiny: I wiek p.n.e. Europa: XIII w.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

犁鏵 (犁铧) Pinyin: líhuá

Pług skibowy

Choć nowoczesna nauka powstała w Europie, jednak przez setki i tysiące lat to Chiny były najbardziej rozwiniętym cywilizacyjnie rejonem naszej planety. Jeszcze w XVII i XVIII wieku przyjeżdżający do Chin podróżnicy i kupcy przyjeżdżali po to

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

地震儀 (地震仪) Pinyin: dìzhènyí

Sprytnie skonstruowane urządzenie upuszczało kulkę w tym kierunku, z którego przyszły fale sejsmiczne

Chiny: II w. n.e.
Europa: 1848

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

古箏 (古筝) Pinyin: gǔzhēng

Guzheng

Język chiński to rodzina języków, z mandaryńskim na czele. Opiera się na tonach i ideogramach, które niosą znaczenie, a nie dźwięk. Pismo dzieli się na znaki tradycyjne i uproszczone. Dzięki unikalnej strukturze izolującej i braku odmiany, jest jednym z najstarszych żywych syst...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

開元盛世 Pinyin: Kāi yuán shèngshì

Okres rozkwitu Kaiyuan 713–741 n.e.

Okres Kaiyuan to czas rządów cesarza Xuanzonga. Był on wnukiem Wu Zetiana, jednak swoje rządy wzorował na cesarzu Taizong. Okres niespotykanego wcześniej rozkwitu, jaki miał miejsce za jego rządów, był wynikiem światłych rządów, jakie roztoczył nad krajem.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

Ilustracja: Festiwal najdłuższego południa i wyścigi smoczych łodzi

端午節 Pinyin: Duānwǔjié

Festiwal najdłuższego południa

Piątego dnia piątego miesiąca księżycowego rozpoczyna się w kalendarzu chińskim festiwal smoczych łodzi. W roku 2011 przypadnie on na 6 czerwca. Nazwa duanwujie oznacza festiwal najdłuższego południa – gdyż dzień ten uznawany jest przez Chińczyków za najdłuższy dzień w roku. Na języki europejskie tłumaczy się to jako „festiwal smoczych łodzi” (ang. Dragon Boat Festiwal), gdyż święto jest między innymi okazją do organizowania tych wyścigów. Festiwal zwany jest też „festiwalem piątego miesiąca” (wu yue jie 五月節 ).

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Folklor Starożytne tradycje

商 Pinyin: Shang

Panowanie Dynastii Shang

To najstarsza dynastia Chińska o historycznie udokumentowanym istnieniu. Panowała nad dorzeczem Rzeki Żółtej przez ponad 600 lat.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Dynastia Historia

秦 Pinyin: Qín

Dynastia Qin

Język chiński to rodzina języków, z mandaryńskim na czele. Opiera się na tonach i ideogramach, które niosą znaczenie, a nie dźwięk. Pismo dzieli się na znaki tradycyjne i uproszczone. Dzięki unikalnej strukturze izolującej i braku odmiany, jest jednym z najstarszych żywych syst...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Dynastia Historia

漢 Pinyin: Han

Dynastia Han

Władcy Han za fundament swojego imperium mieli osiągnięcia cywilizacyjne Okresy Walczących Królestw i polityczne zjednoczenie odziedziczone po znienawidzonej efemerycznej dynastii Qin.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Dynastia Historia

CHARS: Rywalizacja trzech królestw po upadku dynastii Han

三國 Pinyin: San guo

Epoka Trzech Królestw

Okres Trzech Królestw to czas chaosu, który boleśnie odcisnął się w historii chińskiej cywilizacji. Bezustanne wojny i polityczny chaos trwały niemal dwieście lat, wyludniając chińskie tereny, ale... tworząc też warunki do importu buddyzmu.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

十六國 Pinyin: Shi liu guo

Okres Szesnastu Królestw

Po tym jak dynastia Jin została zepchnięta na południe, na północnych terenach Chin istniało w sukcesji kilkanaście państw, których władcy przypisywali sobie kontynuowanie państwowości chińskiej i tytułowali się albo cesarzami, albo królami.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Dynastia Historia

宋朝 Pinyin: Sòngcháo

Dynastia Song

Język chiński to rodzina języków, z mandaryńskim na czele. Opiera się na tonach i ideogramach, które niosą znaczenie, a nie dźwięk. Pismo dzieli się na znaki tradycyjne i uproszczone. Dzięki unikalnej strukturze izolującej i braku odmiany, jest jednym z najstarszych żywych syst...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

元 Pinyin: Yuán

Dynastia Yuan

Mongołowie pod wodzą Czyngis-Chana stopniowo podbili i zawładnęli Chinami. W 1215 roku zdobyli Pekin. Z czasem posuwali się na południe. W roku 1234 zawładnęli obszarem kontrolowanym przez Dynastię Jin.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Dynastia Historia

中華民國 Pinyin: Zhōng huá mín guó

Republika proklamowana po obaleniu ostatniego cesarza dynastii Qing

Republika Chińska obecnie, od 1949 roku, administruje prowincją Tajwan.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

魏 Pinyin: Wèi

Królestwo Wei

Okres Trzech Królestw to czas chaosu, który boleśnie odcisnął się w historii chińskiej cywilizacji. Bezustanne wojny i polityczny chaos trwały niemal dwieście lat, wyludniając chińskie tereny, ale... tworząc też warunki do importu buddyzmu.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Historia Wojny, bitwy i rewolty

蜀 Pinyin: Shǔ

Shu

Okres Trzech Królestw to czas chaosu, który boleśnie odcisnął się w historii chińskiej cywilizacji. Bezustanne wojny i polityczny chaos trwały niemal dwieście lat, wyludniając chińskie tereny, ale... tworząc też warunki do importu buddyzmu.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Historia

吳 Pinyin: Wú

Wu

Okres Trzech Królestw to czas chaosu, który boleśnie odcisnął się w historii chińskiej cywilizacji. Bezustanne wojny i polityczny chaos trwały niemal dwieście lat, wyludniając chińskie tereny, ale... tworząc też warunki do importu buddyzmu.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Historia

史記 (史记) Pinyin: Shǐjì

Zapiski historyka

Powstały w II wieku p.n.e. (w latach 109–91 p.n.e.), spisane przez Sima Qiana. Są uznawane za pierwsze dzieło historiograficzne z prawdziwego zdarzenia w historii chińskiej. Obejmują okres od czasów legendarnych aż do II w. p.n.e. Na dzieło składa się 130 tomów, które zawierają pięć rodzajów informacji.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

五胡 Pinyin:

Pięć grup barbarzyńców z północy

Kraj Środka był w ujęciu starożytnych Chińczyków centrum świata, a jednocześnie epicentrum cywilizacji ludzkiej. Syn Niebios, czyli cesarz, emanował swoim dobroczynnym wpływem na okoliczne krainy, stopniowo cywilizując barbarzyńskie ludy. Państwa środka (ta nazwa pochodzi z czasów starożytnych) otoczone były wianuszkiem państw wpół-cywilizowanych i częściowo zwasalizowanych. Im dalej od cesarstwa, tym barbarzyńcy stawali się dziksi i bardziej wojowniczy.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

楷書 (楷书) Pinyin: kǎishū

Styl wzorcowy

Kaligrafia (shūfǎ 書法) to w Chinach sztuka wyższa niż malarstwo. Używa „czterech skarbów gabinetu”: pędzla, tuszu, papieru i kamienia pisarskiego. Od stylu pieczęci po ekspresyjne pismo trawiaste, każdy ruch pędzla wyraża energię qì i charakter twórcy, łącząc literatu...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

隸書 (隶书) Pinyin: Lìshū

Styl oficjalny

Kaligrafia (shūfǎ 書法) to w Chinach sztuka wyższa niż malarstwo. Używa „czterech skarbów gabinetu”: pędzla, tuszu, papieru i kamienia pisarskiego. Od stylu pieczęci po ekspresyjne pismo trawiaste, każdy ruch pędzla wyraża energię qì i charakter twórcy, łącząc literatu...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

絲綢之路 Pinyin: Sīchóuzhīlù

Jedwabny szlak

Język chiński to rodzina języków, z mandaryńskim na czele. Opiera się na tonach i ideogramach, które niosą znaczenie, a nie dźwięk. Pismo dzieli się na znaki tradycyjne i uproszczone. Dzięki unikalnej strukturze izolującej i braku odmiany, jest jednym z najstarszych żywych syst...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

四書 Pinyin: Sìshū

Czteroksiąg konfucjański

Czteroksiąg konfucjański to cztery księgi uznawane za fundament ideologi i systemu społecznego, który nazywamy konfucjanizmem. Czasami jednak słyszymy o pięcioksięgu albo innych liczbach ksiąg.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Konfucjanizm Księgi klasyczne Literatura

CHARS: oparty na wzorach chrześcijańskich ruch religijny, który przysporzył wielu kłopotów dynastii Qing

太平天國 (太平天国) Pinyin: Tàipíng Tiānguó

Niebiańskie królestwo Tajpingów

Po przegranych wojnach opiumowych dynastia Qing znacznie osłabła. Nastąpił gwałtowny wzrost biedy, korupcji i niepokoju społecznego. W 1843 roku Hong Xiuquan (洪秀全, 1814–1864) założył oparty na wzorach chrześcijańskich ruch religijny o nazwie Stowarzyszenie Czcicieli Boga. Głoszono w nim idee równości wszystkich ludzi, oraz nawoływano do obalenia dynastii Qing.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

萬里長城 Pinyin: Wànlǐ Chángchéng

System fortyfikacji budowany w starożytności celem zablokowania naporu koczowników ze stepu

Wanli – to dziesięć tysięcy mil, lub po prostu niezmierzona odległość; czangcheng to dosł. długi mur, czyli skrócona nazwa chińska Wielkiego Muru

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

義和團運動 Pinyin: Yìhétuán yùndòng

Ruch Prawości i Pokoju, bądź też Rebelia „Bokserów” w roku 1900

Język chiński to rodzina języków, z mandaryńskim na czele. Opiera się na tonach i ideogramach, które niosą znaczenie, a nie dźwięk. Pismo dzieli się na znaki tradycyjne i uproszczone. Dzięki unikalnej strukturze izolującej i braku odmiany, jest jednym z najstarszych żywych syst...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

琴棋書畫 (琴棋书画) Pinyin: qín-qí-shū-huà

Cztery rozrywki mandaryna

Język chiński to rodzina języków, z mandaryńskim na czele. Opiera się na tonach i ideogramach, które niosą znaczenie, a nie dźwięk. Pismo dzieli się na znaki tradycyjne i uproszczone. Dzięki unikalnej strukturze izolującej i braku odmiany, jest jednym z najstarszych żywych syst...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

Ilustracja: twórca fundamentów systemu społecznego znanego jako konfucjanizm

孔子, 孔夫子 Pinyin: Kǒng Zǐ, Kǒng Fūzǐ

twórca fundamentów systemu społecznego znanego jako konfucjanizm

to twórca fundamentów systemu społecznego, który kwitł i rozwijał się w chinach przez ponad dwa tysiące lat. Konfucjanizm wczesny, a potem konfucjanizm synkretyczny epoki han i neokonfucjanizm XI–XIII wieku stały się integralną częścią mentalności mieszkańców Państwa środka i przeniknęły także do krajów sąsiednich.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Myśl chińska Słynne postacie

孟子 Pinyin: Meng Zi

To jeden z najważniejszych interpretatorów nauk Konfucjusza

Mencjusz żył u schyłku Okresu Walczących Królestw. Powszechnie znany jako Mencjusz, w Chinach nazywany mistrzem Meng.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Myśl chińska Słynne postacie

CHARS: Bezwzględny, machiaweliczny, podstępny, wyniosły...

曹操 Pinyin: Cáo Cāo

Cao Cao

Cao Cao (曹操, 155–220), pośmiertnie znany jako Cesarz Wu z państwa Wei, to postać, która jak żadna inna dzieli historyków i opinię publiczną. Był genialnym strategiem, wybitnym poetą i bezwzględnym politykiem, który położył fundamenty pod zjednoczenie północnych Chin u ...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Słynne postacie

Ilustracja: Przez wielu uważany za najsłynniejszego filozofa taoistycznego.

莊子 Pinyin: Zhuang Zi

Przez wielu uważany za najsłynniejszego filozofa taoistycznego.

Jego pełne imię to Zhuang Zhou (莊周); w literaturze anglojęzycznej jako Chuang Tzu.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Myśl chińska Słynne postacie

老子 Pinyin: Lǎo Zǐ

Dosł. „Stary Mistrz” – na wpół legendarny założyciel Taoizmu. Według podań żył w VI w. p.n.e.

zapisywane także Lao tzu (Wade-Giles) lub Lao Tse, Laotze, Lao Zi.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

Legizmu; później minister na dworze państwa Qin.">

李斯 Pinyin: Lǐ Sī

Li Si

Potęga państwa Qin rosła między innymi dzięki szeroko zakrojonym reformom systemu politycznego, który opierał się na osiągnięciach intelektualnych szkoły legistów. Podstawowym dziełem legalistycznym była Księga mistrza Han Feia (Han Feizi).

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

韓非 Pinyin: Hán Fēi

Zwany też jako Mistrz Han Fei (Han Fei Zi).

Założyciel szkoły legizmu

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Myśl chińska

鄒衍 Pinyin: Zōu Yǎn

Zou Yan

Sto Szkół Myśli (Zhūzǐ Bǎijiā 諸子百家) to złoty wiek chińskiej filozofii (VI–III w. p.n.e.). W obliczu chaosu wojen konfucjaniści, taoiści, legaliści i moiniści spierali się o naturę człowieka i państwa. Ta intelektualna wolność ukształtowała fundamenty kultury Az...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

墨子, 墨翟 Pinyin: Mò Dí

Założyciel szkoły Motistów (in. Motizmu).

Mo Zi także Mocjusz, a w Chinach często Mo Di

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

公孫龍 Pinyin: Gōng Sūnlóng

Gong Sunlong

Sto Szkół Myśli (Zhūzǐ Bǎijiā 諸子百家) to złoty wiek chińskiej filozofii (VI–III w. p.n.e.). W obliczu chaosu wojen konfucjaniści, taoiści, legaliści i moiniści spierali się o naturę człowieka i państwa. Ta intelektualna wolność ukształtowała fundamenty kultury Az...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

煬帝 Pinyin: Yáng Dì

Ostatni cesarz dynastii Sui

Cesarz Yang to imię nadane pośmiertnie. Di oznacza po prostu cesarza.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

CHARS: <strong>Si Shi</strong> to pisarz, poeta, artysta, kaligraf, aptekarz i mąż stanu.

蘇軾 Pinyin: Su Shi

Si Shi to pisarz, poeta, artysta, kaligraf, aptekarz i mąż stanu.

Jego imię społeczne to Zizhan (子瞻), pseudonim literacki Dongpo Jushi (東坡居士, dosł. mieszkaniec Dongpo), często stosuje się też jego imię honorowe Su Dongpo (蘇東坡).

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

CHARS: Wenecki kupiec i podróżnik, który spędził 17 lat w Chinach

馬可波羅 Pinyin: Mǎkě Bōluo

Marco Polo

W czasie panowania dynastii Yan, Chiny miały wiele kontaktów ze światem zewnętrznym. Jednym z licznych cudzoziemców odwiedzających Chiny w tamtym okresie, był włoski żeglarz Marco Polo. Wcześniej jego ojciec i wuj odbyli podróż do Azji i zostali przyjęci na dwór Kubai Khana. Ten wysłał ich w misję do Rzymu. Po jej zakończeniu, obaj powrócili do Chin zabierając ze sobą Marco.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

CHARS: Autor najsłynniejszego dzieła historycznego pt. <em>Zapiski historyka</em>

司馬遷 Pinyin: Sīmǎ Qiān

Sima Qian

Powstały w II wieku p.n.e. (w latach 109–91 p.n.e.), spisane przez Sima Qiana. Są uznawane za pierwsze dzieło historiograficzne z prawdziwego zdarzenia w historii chińskiej. Obejmują okres od czasów legendarnych aż do II w. p.n.e. Na dzieło składa się 130 tomów, które zawierają pięć rodzajów informacji.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Słynne postacie

陶淵明 Pinyin: Táo Yuānmíng

Jeden z najsławniejszych poetów chińskich, znany ze swej niechęci do życia dworskiego i urzędniczego. Autor opowieści „Utopia”

jeden z najsławniejszych poetów chińskich, znany ze swej niechęci do życia dworskiego i urzędniczego. Autor słynnego eseju „Utopia”

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Słynne postacie

CHARS: Słynny poeta patriota, któego rocznica śmierci celebrowana jest piątego dnia piątego miesiąca księżycowego.

屈原 Pinyin: Qū Yuán

Qu Yuan

Jednym z najsłynniejszych i najbardziej cenionych poetów chińskich był Qu Yuan. Służył on na dworze Huanga, tytułującego się królem władcy państwa Chu, a potem jego syna i następcy Qingxianga.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Słynne postacie

Ilustracja: Przywódca rebelli przeciw ostatniemu cesarzowi dynastii Ming.

李自成 Pinyin: Lǐ zìchéng

Przywódca rebelli przeciw ostatniemu cesarzowi dynastii Ming.

Założyciel dynastii Dashun i zdobywca Pekinu.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Historia Słynne postacie Władca historyczny

包拯 Pinyin: Bāo Zhěng

Chińskie uosobienie sprawiedliwości

błędny, ale rozpowszechniony zapis to Baogong. 包公 Bāogōng

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

Ilustracja: <em>Shen nong</em> (神農) to dosł boski rolnik, nazwany tak ze względu na to, że nauczył ludzi uprawy roli.

CHARS: <em>Shen nong</em> (神農) to dosł boski rolnik, nazwany tak ze względu na to, że nauczył ludzi uprawy roli.

神農 Pinyin: Shén nóng

Shen nong (神農) to dosł boski rolnik, nazwany tak ze względu na to, że nauczył ludzi uprawy roli.

Znany też jako Cesarz Yan (炎帝),
lub Cesarz pięciu zbóż ( 五穀先帝, Wǔgǔ xiāndì).

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Słynne postacie

Ilustracja: Wybitny mąż stanu, strateg i dyplomata.

諸葛亮 Pinyin: Zhūgě Liàng

Wybitny mąż stanu, strateg i dyplomata.

W poszukiwaniu wiedzy prowadził pustelnicze życie w Longzhong, prowincja Hubei. To on doradził Liu Beiowi połączenie sił z Sun Quanem przeciw Cao Cao, czego rezultatem była zwycięska dla Liu Beia bitwa u Czerwonych Klifów.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Słynne postacie

朱熹 Pinyin: Zhū Xī

Filozof uznawany za twórcę neokonfucjanizmu

znany także jako Miztrz Zhu (朱子, Zhū Zǐ),

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Myśl chińska Słynne postacie

郭守敬 Pinyin: Guō Shǒujìng

astronom, inzynier i matematyk

Wynalazca licznych instrumentów astronomicznych, twórca kalendarza, który dokładnością dorównuje gregoriańskiemu (授時曆, 26 sekund przesunięcia względem ruchu Ziemi.)

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Słynne postacie

鄭和 Pinyin: Zheng He

dowódca ekspedycji morskich

Odbył łącznie siedem podróży, docierając m. in. do wschodnich wybrzeży Afryki.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Słynne postacie

孫逸仙 Pinyin: Sūn Yìxiān

Polityk, założyciel Guomindang (GMD, Partii Narodowej), pierwsze prezydent Republiki Chińskiej

Imię z domu, używane np. na Tajwanie: Sūn Zhōngshān (孫中山).

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Słynne postacie

Ilustracja: Założyciel i przywódca Chińskiej Partii Komunistycznej.

毛澤東 Pinyin: Máo Zédōng

Założyciel i przywódca Chińskiej Partii Komunistycznej.

in. Przewodniczący Mao; 1893–1976

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Słynne postacie

燧人 Pinyin: Suì rén

Suiren

Na początku był Pangu (czyt. pan-gu) twórca rzeźbiący świat za pomocą dłuta. Uważany jest za przodka wszystkich Chińczyków Han. Po tym, jak Pangu stwarza świat, pojawia się inna istota, Nüwa (女媧), która lepi z gliny ludzi i ożywia...

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

Ilustracja: Uznany za wynalazcę pisma, rybołówstwa i sztuki chwytania zwierząt w potrzaski.

伏羲 Pinyin: Fúxī

Uznany za wynalazcę pisma, rybołówstwa i sztuki chwytania zwierząt w potrzaski.

zwany też Paoxi (Páoxī 庖犧)

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Prehistoria Słynne postacie

杜甫 Pinyin: Du Fu

Du Fu

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Poezja Słynne postacie

白居易 Pinyin: Bai Juyi

Bai Juyi

Bai Juyi wybitnym poetą był. Pozostawił po sobie około trzech tysięcy wierszy – najwięcej ze wszystkich poetów epoki Tang. Jego twórczość wyróżniała się niezwykłą przystępnością, realizmem społecznym oraz głębokim humanizmem.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Literatura Poezja

玄奘 Pinyin: Xuánzàng

Mnich Xuanzang

Xuanzang porzucił normalne życie, został mnichem i szybko opanował klasyczne pisma buddyjskie. Zauważył przy tym, że zawierały one mnóstwo błędów w tłumaczeniu. Postanowił zatem udać się w podróż do Indii do Tianzhu, jak zwano wtedy Półwysep Indyjski.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Myśl chińska Słynne postacie

楊堅 Pinyin: Yáng Jiān

założyciel dynastii Sui, rządził jako 隋文帝 Suí Wéndì

Dygresja: Wendi 文帝 to w języku chińskim także bóg opiekuńczy pisarzy i literatury.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

洪秀全 . Pinyin: Hóng Xiùquán

Hong Xiuquan

Po przegranych wojnach opiumowych dynastia Qing znacznie osłabła. Nastąpił gwałtowny wzrost biedy, korupcji i niepokoju społecznego. W 1843 roku Hong Xiuquan (洪秀全, 1814–1864) założył oparty na wzorach chrześcijańskich ruch religijny o nazwie Stowarzyszenie Czcicieli Boga. Głoszono w nim idee równości wszystkich ludzi, oraz nawoływano do obalenia dynastii Qing.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

武則天 Pinyin: Wǔ Zétiān

cesarz kobieta, która uzurpowała tron cesarski, a jednocześnie wzmocniła potęgę imperium.

Imię:Wu Zhao 武曌
Lata panowania: 690-705
Inne informacje: (624-705) cesarz kobieta, która uzurpowała tron cesarski, a jednocześnie wzmocniła potęgę imperium.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Słynne postacie

程咬金 Pinyin: Chéng Yǎojīn

generał dynastii Tang

Pochodzący z prostego ludu generał słynący ze skłonności do płatania figli i humoru. W utworach literackich często przedstawiany jako klown.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Słynne postacie

韓擒虎 Pinyin: Hán Qínhǔ

generał służący dynastii Sui

Generał słynący z uczciwości i skłonności do mówienia wprost. Podporządkował dynastii Sui kilka pomniejszych królestw, przyczyniając się znacznie do zbudowania jej potęgi.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Słynne postacie

伊闕之戰 Pinyin: Yīquē zhī zhàn

Jedna z decydujących bitew Epoki Walczących Królestw

obecnie dystrykt Longmen (龙门), miasto Luoyang w prow. Henan. przybliżona pozycja: 34°33'17.38"N, 112°28'30.83"E

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Historia Wojny, bitwy i rewolty

米 Pinyin: mǐ

Ryż

Ryż jest nie tylko spożywany bezpośrednio przez ludzi. Jest też używany jako pasza i do przetwórstwa. Oblicza się że dostarcza on około 20% wszystkich kalorii spożywanych przez współczesny świat.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

CHARS: Chińskie sposoby zliczania czasu i tradycyjny kalendarz rolniczy

日曆 Pinyin: rì lì

Kalendarz chiński

Chiński kalendarz składa się z sześćdziesięcioletnich cykli, które stanowią kombinację Dwunastu Ziemskich Konarów i Pięciu Niebiańskich Pni: 12 zwierząt i 5 żywiołów. Opiera się na precyzyjnej obserwacji wysokości słońca oraz faz księżyca.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

CHARS: Chińska nauka i technologia na przestrzeni dziejów

科技 Pinyin: kè jì

Nauka i chechnologia

Starożytne i średniowieczne Chiny były globalnym centrum innowacji, które przez wieki wyprzedzało Europę. Joseph Needham, słynny sinolog, poświęcił życie badaniu „Wielkiego Pytania”: dlaczego Chiny, będąc tak zaawansowane, nie przeszły rewolucji przemysłowej jako pierwsze?

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

文字 Pinyin: wénzì

Pismo chińskie

W chińskiej cywilizacji wykształciło się pismo hieroglificzne - zamiast alfabetu i zapisu dźwięków, znaki pisma przedstawiają idee.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

CHARS: Uważany za słabego władcę. Ster rządów przejęła od niego uzurpatorka Wu Zetian

Pinyin: Tianhuang

Cesarz Tianhuang

Dynastia Tang (唐朝, 618–907) jest powszechnie uznawana za absolutny szczyt chińskiej cywilizacji – okres, w którym Chiny były najbardziej otwartym, kosmopolitycznym i potężnym.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

Pinyin: Ruizong

Cesarz Ruizong

Pięciu Hegemonów (Wǔbà 五霸) to potężni władcy Okresu Wiosen i Jesieni, którzy rządzili w imieniu dynastii Zhou. Najsłynniejszy, Qi Huan Gong, zjednoczył księstwa pod hasłem "czcij króla, odeprzyj barbarzyńców". Ich era to czas przejścia od feudalizmu do rywalizacji mocarstw.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

恭帝 Pinyin: Gōng Dì

Gōng Dì 恭帝

Dynastia Sui jest często nazywana „krótką, ale potężną”. Choć przetrwała tylko 37 lat, dokonała niemożliwego: zjednoczyła Chiny po niemal trzech wiekach chaosu i rozbicia. Była fundamentem, na którym wyrosła potęga dynastii Tang.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: brak

Ilustracja: Pojęcie guidao jest zbyt mocno uwikłane w dyskursy moralnościowe, by dało się przetłumaczyć na język zachodni. Od guidao najbliżej jest do angielskiego deceit, którego użył Roger Ames: warfare is the art (tao) of deceit.

詭道 Pinyin: guidao

Pojęcie guidao jest zbyt mocno uwikłane w dyskursy moralnościowe, by dało się przetłumaczyć na język zachodni. Od guidao najbliżej jest do angielskiego deceit, którego użył Roger Ames: warfare is the art (tao) of deceit.

Czym są Amoralne drogi guidao 詭道 Guidao

Guidao, oczywiście w wielkim uproszczeniu, to sposób postępowania podstępny, zaburzający w jakiś sposób społeczną harmonię, a więc którego nie należy stosować, zwłaszcza wobec najbliższych. Oficjalnie zasługuje na potępienie, jednak w codziennej praktyce jest stosowany, tyle że skrycie. Termin gui jest wyjątkowo pojemy i wieloznaczny. Jak wskazuje Krzysztof Gawlikowski, gui w zupełnie innych kontekstach niż fortele, może czasem oznaczać wątpienie lub sprzeciw.

Lojalność rodzinna i klanowa sprawiała, że stosowanie amoralnych metod wpływu było ściśle reglamentowane. Przyzwolenie na użycie metod fizycznych, kar, przemocy było tym większe, im bliżej było ofierze do „gorszego” krańca skali – przestępcy, banity, barbarzyńcy. Wobec członków najbliższej rodziny nie wolno więc było [w sposób jawny] grać nieczysto. Wobec mieszkańców sąsiedniej wioski – czemu nie. A wobec obcych kulturowo barbarzyńców, wszystkie chwyty były już dozwolone.

Pojęcie guidao jest zbyt mocno uwikłane w dyskursy moralnościowe, by dało się przetłumaczyć na język zachodni. Od guidao najbliżej jest do angielskiego deceit, którego użył Roger Ames: warfare is the art (tao) of deceit.

Karta ciekawostki Przeczytaj powiązany artykuł

Tagi: Sztuka wojenna Zwyczaje i obyczaje

Chiny.pl

Geopolityka

Leksykon wiedzy o Chinach

Nasz leksykon wiedzy o Chinach zawiera aktualnie 318 pozycji - a jeśli liczyć artykuły (223) oraz widżety: władców , dynastie i wydarzenia historyczne, będzie to 782.

Tutaj znajdziesz: Wynalazki, słynne postacie, etc.

To jeden z najstarszych tekstów klasycznych; w starożytnych Chinach. Księga służyła do wróżb potrzebnych do organizowania życia społecznego i sprawowa

Jedwab naturalny, czyli nić jedwabnika

tkanina, odzienie jedwabne

Rebelia pod przywództwem An Lushan w okresie Tianbao za czasów dynastii Tang

Szkoły filozofii i metod działania powstające za czasów panowania dynastii Zhou.

Swobodny rozkwit aktywności intelektualnej w Okresie Walczących Królestw

Trzy doktryny i dziewięć nurtów

Konfucjanizm

Szkoła Yin-Yang - jedna ze szkół myśli działająca w okresie Walczących Królesw

Mohiści jako pierwsi tworzyli spójne i usystematyzowane teorie oparte na logice i pojęciu sprawdzalności.

Taoiści, Taoizm

Logicy, Logizm

Herbata

Herbata czerwona... czyli po naszemu czarna, w przeciwieństwie do herbaty zielonej jest fermentowana.

gatunek herbaty czerwonej

idiom lub związek frazeologiczny, najczęściej czteroznakowy

Przerwa "techniczna" między dynastią Zachodnią Han i Wschodnią Han

Właściwości chemiczne: minerał, skład chemiczny: Ca2Mg5[(OH,F)Si4O11]2,

około 2100–1600 p.n.e

Pięciu Hegemonów Okresu Wiosen i Jesieni to najsilniejsi władcy tego okresu historycznego

Wielki Kanał wybudowany w czasach panowania dynastii Sui.

Dynastia Jin (IV-V w.)

Budynki tulou

Porcelana

tradycyjne domostwo chińskie

jest to najczęściej drewniany parawan stawiany na wprost wejścia

Egzaminy cesarskie

Opera pekińska

Zdecydowała o supremacji Cao Cao w okresie upadku dynastii Han.

Jest to połączenie czterech znaków, które oznaczają niech pieniądze i bogactwa napływają. Znak ten umieszcza się na drzwiach wejściowych do sklepów i restauracji.

Specyficzną dla Tajwanu ozdobą noworoczną jest ananas.

(rodzaj twardego puddingu)

Ciastko bogactwa (fa) podobne do biszkoptu.

mandarynki

Noworoczny prezent dla dzieci

Składanie życzeń noworocznych

Wynaleziona w Chinach w I w. p.n.e.

Pług skibowy

Sprytnie skonstruowane urządzenie upuszczało kulkę w tym kierunku, z którego przyszły fale sejsmiczne

Guzheng

Okres rozkwitu Kaiyuan 713–741 n.e.

Festiwal najdłuższego południa

Panowanie Dynastii Shang

Dynastia Qin

Dynastia Han

Epoka Trzech Królestw

Okres Szesnastu Królestw

Dynastia Song

Dynastia Yuan

Republika proklamowana po obaleniu ostatniego cesarza dynastii Qing

Królestwo Wei

Shu

Wu

Zapiski historyka

Pięć grup barbarzyńców z północy

Styl wzorcowy

Styl oficjalny

Jedwabny szlak

Czteroksiąg konfucjański

Niebiańskie królestwo Tajpingów

System fortyfikacji budowany w starożytności celem zablokowania naporu koczowników ze stepu

Ruch Prawości i Pokoju, bądź też Rebelia „Bokserów” w roku 1900

Cztery rozrywki mandaryna

twórca fundamentów systemu społecznego znanego jako konfucjanizm

To jeden z najważniejszych interpretatorów nauk Konfucjusza

Cao Cao

Przez wielu uważany za najsłynniejszego filozofa taoistycznego.

Dosł. „Stary Mistrz” – na wpół legendarny założyciel Taoizmu. Według podań żył w VI w. p.n.e.

Li Si

Zwany też jako Mistrz Han Fei (Han Fei Zi).

Zou Yan

Założyciel szkoły Motistów (in. Motizmu).

Gong Sunlong

Ostatni cesarz dynastii Sui

Si Shi to pisarz, poeta, artysta, kaligraf, aptekarz i mąż stanu.